Зошто експертите предупредуваат за подгревањето на спанаќот? Објаснувањето ќе ве изненади
Многумина прават иста грешка со спанаќот: Еве што се случува кога повторно го подгревате
Спанаќот со години важи за една од најздравите намирници на трпезата.
Богат е со железо, растителни влакна, фолна киселина, витамини А, Ц и К, а нутриционистите често го препорачуваат како дел од балансирана исхрана.
Но, токму кај ова зелено лиснато растение постои едно правило кое многумина го игнорираат – не е пожелно повеќепати да се подгрева.
Иако звучи како уште еден „кујнски мит“, зад ова предупредување постои научно објаснување поврзано со нитратите и начинот на кој храната се чува по готвењето.
Зошто токму спанаќот е чувствителен на подгревање?
Спанаќот природно содржи нитрати – соединенија кои ги има и во многу други зеленчуци. Во свежа состојба тие не се опасни, па дури и дел од нив имаат корисна улога во организмот, особено за циркулацијата и крвните садови.
Проблемот настанува кога:
* спанаќот долго стои на собна температура,
* се лади бавно,
* повторно и повторно се подгрева,
* или се чува предолго во фрижидер.
Во такви услови, дел од нитратите можат да се претворат во нитрити, а потоа и во соединенија наречени нитрозамини, кои научниците ги поврзуваат со потенцијално штетни ефекти врз организмот.
Како нитратите и нитритите можат да му наштетат на организмот?
Процесот звучи комплицирано, но суштината е едноставна.
Кога зготвениот спанаќ стои долго време, особено на топло, бактериите почнуваат да ги претвораат нитратите во нитрити.
Ако таквата храна повторно се загрева, а процесот е бавен и на умерена температура, може да дојде до дополнителни хемиски промени.
Нитритите можат да влијаат на способноста на крвта да пренесува кислород. Тие го менуваат хемоглобинот во форма која потешко носи кислород до ткивата. Кај чувствителни лица ова може да предизвика:
* главоболка,
* слабост,
* вртоглавица,
* мачнина,
* забрзано дишење,
* чувство на замор.
Најчувствителни се малите деца, бебињата, постарите лица и луѓето со одредени хронични заболувања.
Нутриционистите често предупредуваат дека „ризикот не е во една лажица подгреан спанаќ, туку во неправилното чување и повеќекратното загревање“.
Важно е да се нагласи дека не секое подгревање автоматски значи опасност. Ако храната веднаш се олади, правилно се чува во фрижидер и се подгрее само еднаш, ризикот е значително помал.
Колку долго смее да стои зготвен спанаќ?
Според препораките на експертите за безбедност на храна:
* најдобро е спанаќот да се изеде веднаш по подготовката,
* ако остане, треба брзо да се олади,
* да се чува во затворен сад во фрижидер,
* и да се изеде во рок од 24 часа, најдоцна до 48 часа.
Подгревањето треба да биде кратко и само еднаш.
Кои други намирници не е добро повторно да се подгреваат?
Спанаќот не е единствен. Постојат уште неколку намирници кај кои треба да се внимава:
Цвекло
Исто како спанаќот, содржи природни нитрати кои можат да се трансформираат при неправилно чување.
Целер
Особено во супи и чорби, целерот може да стане проблематичен ако храната долго стои и повеќепати се загрева.
Печурки
Печурките содржат чувствителни протеини кои брзо се менуваат по готвењето. Ако не се чуваат правилно, може да предизвикаат дигестивни тегоби.
Ориз
Една од најпотценетите ризични намирници. Варениот ориз оставен на собна температура може да развие бактерии кои произведуваат токсини што не се уништуваат лесно со повторно загревање.
Компир
Ако печениот или варен компир долго стои на топло место, може да се создадат бактерии опасни за дигестивниот систем.
Пилешко месо
Не е проблем само подгревањето, туку и нерамномерното загревање. Ако средината остане ладна, бактериите можат да преживеат.
Како правилно да го искористите остатокот од спанаќ?
Наместо класично подгревање, можете да го искористите на попаметен начин:
* додајте го во ладни намази,
* искористете го за фил за палачинки,
* додајте го во солени мафини,
* подгответе пита,
* измешајте го со сирење и јајца,
* или употребете го како додаток во тестенини кои кратко се загреваат.
На тој начин се намалува ризикот од повеќекратна термичка обработка, а храната не се фрла.
Заклучок
Спанаќот не е „опасна“ намирница, туку чувствителна храна која бара правилно чување. Најголемата грешка е кога зготвеното јадење со часови стои надвор од фрижидер, па потоа повторно се загрева неколкупати.
Со правилно ладење, кратко чување и внимателно подгревање, ризикот значително се намалува. А кога станува збор за здравјето, токму малите навики во кујната прават најголема разлика.
