„Како кардиолог, прво ги гледам овие ваши резултати“: Две бројки се најважни во лабораториските анализи
Кардиолозите предупредуваат: Овие вредности можат навреме да откријат ризик од срцев и мозочен удар
Срцевите заболувања и понатаму се меѓу водечките причини за смртност во светот, а лекарите сè почесто предупредуваат дека многу компликации може да се спречат доколку навреме се следат одредени лабораториски параметри.
Според кардиологот Dr. Bradley Serwer, постојат две бројки што секогаш први ги проверува кога ќе ги добие анализите на пациентите – LDL холестеролот и триглицеридите.
„Холестеролот е еден од најважните променливи фактори на ризик за развој на коронарна срцева болест. Кога ги знаеме вредностите, можеме порано да реагираме и да спречиме сериозни компликации“, објаснува д-р Сервер.
Зошто LDL холестеролот е толку важен?
LDL холестеролот често се нарекува „лош холестерол“, бидејќи може постепено да се таложи на ѕидовите на артериите. Со текот на времето, овие наслаги се стврднуваат и создаваат плак што го попречува нормалниот проток на крв.
Кардиолозите предупредуваат дека токму овој процес – познат како атеросклероза – значително го зголемува ризикот од:
* срцев удар,
* ангина (болка во градите),
* мозочен удар,
* нарушена циркулација.
„Понекогаш овие наслаги можат да пукнат, а телото веднаш создава згрутчување на крвта. Тој тромб може целосно да го блокира протокот и да предизвика срцев или мозочен удар“, предупредува д-р Сервер.
Кои вредности се сметаат за добри?
Според кардиологот, целните вредности зависат од индивидуалниот ризик:
* под 130 mg/dl – кај лица со низок ризик,
* под 100 mg/dl – кај лица со среден ризик,
* под 70 mg/dl – кај високоризични пациенти,
* под 55 mg/dl – кај лица со многу висок ризик.
Во групата со највисок ризик спаѓаат луѓе со дијабетес, хронична бубрежна болест, активни пушачи и пациенти со веќе дијагностицирано срцево заболување.
Триглицеридите откриваат многу за исхраната
Освен LDL холестеролот, д-р Сервер обрнува големо внимание и на триглицеридите – вид масти во крвта кои често директно се поврзуваат со исхраната и животните навики.
„Триглицеридите можат брзо да се менуваат, особено во зависност од тоа што сте јаделе во последните 24 часа“, вели кардиологот.
Високите вредности најчесто се поврзуваат со:
* прекумерен внес на шеќери и преработена храна,
* дебелина,
* физичка неактивност,
* алкохол,
* дијабетес.
Идеално е триглицеридите да бидат под 150 mg/dl.
Лекарите предупредуваат дека екстремно високите вредности можат да доведат и до воспаление на панкреасот – состојба што бара итен медицински третман.
Не е важен само „лошиот“, туку и „добриот“ холестерол
Покрај LDL, важно е да се следи и HDL холестеролот, познат како „добар холестерол“, бидејќи помага во отстранување на вишокот масти од крвните садови.
Според препораките:
* кај мажите HDL треба да биде над 40 mg/dl,
* кај жените над 50 mg/dl,
* вредности над 60 mg/dl се сметаат за заштитни за срцето.
Што навистина помага за намалување на холестеролот?
Кардиолозите нагласуваат дека малите, но доследни промени во секојдневието можат значително да го подобрат здравјето на срцето.
Физичка активност
Редовното движење помага за зголемување на HDL и намалување на LDL холестеролот. Дури и умерено пешачење, возење велосипед или пливање неколку пати неделно може да има голем ефект.
Намалување на телесната тежина
Губење од само 5 до 10 проценти од телесната тежина често носи значително подобрување на липидниот профил.
Помалку заситени масти
Лекарите советуваат ограничување на преработеното месо, индустриските пецива и брзата храна богата со заситени масти.
Повеќе растителни влакна
Овес, јачмен, мешунки, зеленчук и јаткасти плодови можат природно да помогнат во контролата на холестеролот.
Редовни контроли
Многу луѓе немаат симптоми сè додека не се појави сериозен проблем. Затоа превентивните анализи и разговорот со лекар се клучни, особено кај лица со семејна историја на срцеви заболувања, висок крвен притисок или дијабетес.
Важно предупредување
Овој текст е информативен и не претставува медицинска дијагноза или замена за лекарски преглед. За толкување на лабораториските резултати и препораки за терапија, задолжително консултирајте лекар.
