Богојавленската ноќ со векови се смета за најмоќната ноќ во годината. Според народното верување, токму тогаш небото се отвора, молитвите се слушаат, а желбите стануваат возможни.
Оваа ноќ не е само симболика – таа е длабоко вкоренета во православната традиција, духовноста и народната мудрост на Македонците.
🕊️ БОГОЈАВЛЕНИЕ – ГОЛЕМИОТ ХРИСТИЈАНСКИ ПРАЗНИК
На 19 јануари, Македонската православна црква и верниците го празнуваат Богојавление, еден од најголемите христијански празници, пишува НМД.
На овој ден се одбележува Христовото крштевање во реката Јордан, кога Светиот Дух се јавил во облик на гулаб и се слушнал гласот Божји:
„Ова е Мојот возљубен Син – Него послушајте го.“
Со Богојавление завршуваат и некрстените денови, а во сите храмови се врши осветување на водата – светата Богојавленска водичка.
💧 СВЕТАТА БОГОЈАВЛЕНСКА ВОДИЧКА – ЗОШТО СЕ ЧУВА ВО ДОМОТ?
Осветената водичка верниците ја носат во своите домови и ја чуваат целата година, најчесто покрај иконите. Таа се користи само во голема нужда – при болест, страв, немир или духовна вознемиреност.
Во некои краишта сè уште е зачуван обичајот свештеникот лично да ја разнесува водичката по домовите, што на овој чин му дава уште подлабока духовна тежина.
🌌 НАРОДНИ ОБИЧАИ ПОВРЗАНИ СО БОГОЈАВЛЕНСКАТА НОЌ
🔹 I. ОТВОРАЊЕ НА НЕБОТО
На полноќ, ноќта пред Богојавление, според верувањето небото се отвора. Се советува човек да погледне кон небото и во тишина да замисли три желби, кои – како што веруваат старите – сигурно ќе се исполнат ако се искрени и чисти.
🔹 II. ОГЛЕДАЛЦЕ ПОД ПЕРНИЦА
Немажените девојки ставаат огледалце под перница, со верување дека во сон ќе го видат момчето кое им е судено.
🔹 III. ВОДА ОД ИЗВОР
Во некои краишта, девојките рано наутро одат до недопрен извор, фрлаат неколку зрна жито и изговараат:
„Како што водата тече, така да тече бериќетот во нашата куќа.“
Од таа вода носат дома, а според стар обичај, секој член од семејството пие по малку – преку секира, за да нема кавги.
🔹 IV. ПРЕТСКАЖУВАЊЕ НА ГОДИНАТА
Се верува дека времето на Богојавление ја најавува годината:
• ❄️ мраз и снег – родна година
• ☀️ ведро време – сушна година
💦 ШТО СЕ ПРАВИ СО СТАРАТА БОГОЈАВЛЕНСКА ВОДИЧКА?
Светата водичка не се расипува и не ја губи благодетта, без разлика колку долго се чува. Некои семејства ја чуваат и по 30 години, додавајќи секоја година малку нова во старата – како симбол на духовен континуитет.
Ако сепак остане:
• се истура во река, бунар или во цвеќе
• никогаш на место каде може да биде изгазена или обесчестена
👉 Велигденската водичка, пак, се пие во текот на постот, а водичката за крсна слава целосно се користи за славскиот колач.
