Зошто болат зглобовите пред дожд? Науката конечно го објасни феноменот
Дали сте меѓу оние луѓе што „ја чувствуваат“ бурата пред да пристигне? Ако коленото ве потсетува дека доаѓа дожд или прстите ви се вкочануваат во студени утра, не станува збор за мит.
Современата наука потврдува дека промената на временските услови навистина може да влијае врз болката во зглобовите – особено кај лицата со остеоартритис.
Науката го потврди она што бабите одамна го знаеја
Голема мета-анализа објавена во 2023 година, која опфатила 14 студии и повеќе од 2.100 испитаници со остеоартритис, покажала дека временските фактори имаат реално влијание врз интензитетот на болката.
Истражувањето посочува дека студеното време, високата влажност и падот на воздушниот притисок се најчестите „виновници“.
Секако, болката во зглобовите не зависи исклучиво од времето, но врската е доволно јасна за да не се игнорира.
Како изгледа здрав зглоб – и што се случува кај остеоартритис?
Здравиот зглоб има:
• мазни и сочувани коскени површини,
• неоштетена рскавица,
• доволно синовијална течност со соодветна густина,
• стабилен простор меѓу коските,
• силна мускулатура што го поддржува.
Кај остеоартритис, овие структури постепено се оштетуваат. Рскавицата се истенчува, се појавуваат воспалителни процеси, а нервните завршетоци стануваат почувствителни. Токму тука временските услови дополнително ја влошуваат состојбата.
Три временски фактори што ја засилуваат болката
1. Ниска температура
Студот ја намалува густината (вискозитетот) на синовијалната течност. Тоа овозможува полесен контакт меѓу оштетените површини во зглобот, што предизвикува засилена болка.
Дополнително, студот ја намалува циркулацијата, па зглобовите стануваат поцврсти и помалку флексибилни.
2. Висока влажност
Се претпоставува дека влажниот воздух влијае врз притисокот во зглобната капсула и ја засилува чувствителноста на нервните завршетоци. Многу пациенти пријавуваат дека токму пред дожд болката станува поинтензивна.
3. Пад на воздушен притисок
Кога атмосферскиот притисок опаѓа (најавувајќи невреме), ткивата во зглобот може благо да се прошират. Кај оштетени зглобови, тоа создава дополнителен притисок врз изложените нервни структури – и болката станува поизразена.
Што навистина помага?
Иако не можеме да го контролираме времето, можеме да влијаеме врз симптомите.
✔ Движење – наједноставниот и најдостапен „лек“
Редовната, умерена физичка активност ја активира таканаречената мускулна пумпа, ја подобрува циркулацијата и помага во исхраната на рскавицата. Препорачливи се:
• возење велосипед,
• вежби на подлога,
• активности во вода.
Важно е вежбите да не го преоптоваруваат зглобот.
✔ Топлина наместо студ
Слоевито облекување и топли облоги можат значително да ја намалат вкочанетоста.
✔ Контрола на влажноста во домот
Редовно проветрување неколку пати дневно, како и едноставни методи за апсорпција на влага (сол, сода бикарбона), можат да создадат попријатна средина за зглобовите.
✔ Намалување на телесната тежина
Дури и намалување од околу 10% од телесната тежина може значително да го намали притисокот врз колената и колковите.
Психолошкиот фактор – тивка, но важна алатка
Експертите нагласуваат дека прифаќањето на хроничната состојба не значи откажување, туку развивање стратегија за справување.
Постојат денови кога болката е поизразена и денови кога е помала. Разбирањето на сопственото тело е дел од терапијата, пишува НМД.
Како што велат ревматолозите: „Не можеме да го смениме времето, но можеме да го смениме начинот на кој реагираме на него.“
